Η εισβολή στην Ουκρανία: Ο πρώτος χρόνος

HUFFPOST, 24.03.2023

Όταν τον περασμένο Φεβρουάριο, ο Πούτιν ξεκίνησε την εισβολή στην Ουκρανία έκανε μια σειρά από λάθη στους υπολογισμούς του. Πρώτον, δεν υπολόγισε ορθά την βούληση τόσο του Ζελένσκι όσο και του Ουκρανικού λαού να υπερασπιστούν την πατρίδα τους. Με έκπληξη παρατηρεί την τακτική της καμένης γης -αδιάκριτος βομβαρδισμός πολιτικών στόχων, βιασμοί, απαγωγές παιδιών, βίαιη προώθηση ουκρανικών πληθυσμών τη Ρωσσία, βασανιστήρια, καταστροφή νοσοκομείων, σχολείων, βασικών υποδομών ηλεκτρισμού και ύδρευσης, ισοπέδωση χωριών και πόλεων- να ατσαλώνει το φρόνημα και την εθνική συνείδηση του ουκρανικού λαού.

Το δεύτερο που δεν υπολόγισε είναι η ενότητα του δυτικού κόσμου, λαών και κυβερνήσεων, απέναντι στη βάρβαρη καταστρατήγηση κάθε έννοιας διεθνούς δικαίου. Μολονότι προσπάθησε μέσα από την εκτίναξη των τιμών ενέργειας και τροφίμων να διχάσει την δυτική κοινή γνώμη, ακόμα και πρόσφατα σε μια δημοσκόπηση του Ευρωβαρόμετρου το 74%  των Ευρωπαίων απάντησε ότι η Ευρώπη πρέπει να συνεχίσει να παρέχει βοήθεια στους Ουκρανούς.  Σήμερα, ακόμα και οι Γερμανοί, που παρουσιάζονταν ως οι πιο διστακτικοί στο να παράσχουν στους Ουκρανούς τα αναγκαία όπλα για την απώθηση των Ρώσσων, όπως τα τανκς Λέοπαρντ, μοιάζουν στριμωγμένοι, αφού μια σειρά άλλες χώρες, όπως οι Βρετανοί, οι Γάλλοι, οι Πολωνοί, οι Λιθουανοί, προχωρούν στο να παραδώσουν τέτοιον οπλισμό στους αγωνιζόμενους Ουκρανούς. Σημειώνουμε ότι έως σήμερα τόσο οι Αμερικάνοι όσο και άλλες δυτικές χώρες έχουν διστάσει στο να παράσχουν στην Ουκρανία συγκεκριμένες κατηγορίες οπλισμού, που από την άλλη οι Ουκρανοί τα έχουν επείγουσα ανάγκη.

Το προνοιακό σύστημα παροχών στην Ελλάδα: Παρούσα κατάσταση, προκλήσεις και προοπτικές

 

35ο  Τακτικό Εκλογοαπολογιστικό

Συνέδριο ΠΟΠΟΚΠ,

Αθήνα, 28 & 29 Νοεμβρίου 2022

 

Ξεκινώ ευθύς με μια διαπίστωση: στον τομέα της προνοιακής πολιτικής την τελευταία δεκαετία έχουν λάβει χώρα μια μεταρρύθμιση του συστήματος που τη διακρίνουν δύο κύρια χαρακτηριστικά. Στον τομέα της κάλυψης των αναγκών και της κοινωνικής αλληλεγγύης έχουμε τον ανασχεδιασμό επιδομάτων και την εισαγωγή νέων, έτσι ώστε, για πρώτη φορά στην ιστορία της κοινωνικής προστασίας, να μπορούμε να μιλάμε για ένα ευρύ δίχτυ κοινωνικής ασφάλειας, ιδιαίτερα για τους πιο ευάλωτους συμπολίτες μας. Δεύτερον, στον οργανωτικό τομέα επίσης, έχουν λάβει χώρα κρίσιμης σημασίας εξελίξεις που ωστόσο απαιτούν περαιτέρω δράσεις έτσι ώστε να ολοκληρωθούν.

Είναι γνωστό ότι  στην Ελλάδα η κοινωνική πολιτική, ιστορικά, διακρίνονταν από κάποια ιδιαίτερα χαρακτηριστικά όπως (Κοντιάδης) η καθυστερημένη ανάπτυξη του κράτους πρόνοιας, σε συνάρτηση με τα φαινόμενα άνισης κατανομής και της –ως ένα σημείο οφειλόμενης στο πελατειακό σύστημα– οργανωτικής πολυδιάσπασης των φορέων κοινωνικής κάλυψης.

ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΒΑΣΕΙΣ ΙΣΛΑΜΙΚΟΥ ΦΟΥΝΤΑΜΕΝΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΝΕΟΛΑΙΑ ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

 Εισήγηση στην Ημερίδα "Προσέγγιση της Ριζοσπαστικής Ισλαμικής Τρομοκρατίας. Διεθνείς & Κοινωνικές Διαστάσεις", που οργάνωσε η Ποσειδωνία ΑΜΚΟ, Αθήνα, Τρίτη 26.07.2022 

Ασφαλώς το Ισλάμ, ως θρησκεία έχει πολλαπλές ερμηνευτικές προσεγγίσεις. Εδώ βέβαια δεν είναι ο κατάλληλος για μια ενδελεχή ανάλυση των ποικίλων ερμηνευτικών προσεγγίσεων του. Αξίζει ωστόσο να γίνει αναφορά στις εκδοχές που αποτελούν το ιδεολογικό υπόβαθρο των τζιχαντιστών.  Η τζιχαντιστική ακραία βία κινητοποιείται σαφώς από επιθετικά κίνητρα που βασίζονται σε συγκεκριμένες ιδεολογικές αναφορές ή θρησκευτικές πεποιθήσεις, καθώς και συγκεκριμένες ερμηνείες της ισλαμικής ιστορίας σε σχέση με σύγχρονες πολιτικές συγκρούσεις. Αυτό αντανακλάται στα καλέσματα για τη βίαιη εγκαθίδρυση του Σαρία ή του ισλαμικού χαλιφάτου και την επέκταση του χώρου του Ισλάμ.

Γιατί ενδιαφέρει το ζήτημα του ισλαμικού εξτρεμισμού και, ιδιαίτερα το ζήτημα της καλλιέργειας της τζιχάντ με την νεωτερική ερμηνεία; Μια απλή ματιά στα δημογραφικά στοιχεία αρκεί για να καταδείξει το επείγον του θέματος. Εδώ θα αναφερθούν στοιχεία για την περιοχή της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής, το 1950 o πληθυσμός σε αυτή την περιοχή ανέρχονταν σε 88 εκατομμύρια. Το 2016 αυτός ο αριθμός ανήλθε στα 418 εκατομμύρια, ενώ το 2050 προβλέπεται να αγγίξει τα 632 εκατομμύρια. Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι παγκοσμίως οι μουσουλμάνοι είναι νεώτεροι (μέση ηλικία 24 χρονών το 2015) από όλες τις μεγάλες θρησκευτικές ομάδες. Είναι επτά χρόνια νεώτεροι από την μέση ηλικία των μη μουσουλμάνων.

Η ΝΕΑ ΤΡΙΜΕΡΗΣ ΡΩΣΣΙΑΣ-ΙΡΑΝ-ΤΟΥΡΚΙΑΣ ΚΑΙ ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ Η ΚΙΝΑ

 Την ίδια στιγμή που ο Μπάιντεν έφευγε από τη Μέση Ανατολή, ο Πούτιν επισκεπτόταν το Ιράν για μια τριμερή συνάντηση μεταξύ Μόσχας-Τεχεράνης και Άγκυρας. Ήταν η πρώτη φορά μετά την εισβολή στην Ουκρανία που ο Πούτιν ταξίδευσε στο εξωτερικό.

Το μέτωπο Ρωσσίας-Ιράν

Σε ένα πρώτο επίπεδο, η συνάντηση είχε επίσημα να κάνει με την κατάσταση στη Συρία, η οποία όμως, όπως φαίνεται, κάλυψε μικρό μέρος της συνάντησης. Στις συναντήσεις κυριάρχησαν μάλλον οι συζητήσεις μεταξύ Ρωσσίας και Ιράν.  

Το μεγαλύτερο δώρο που ο Πούτιν έλαβε στη συνάντηση κορυφής ήταν η πλήρης συνταύτιση του Ιράν με τις απόψεις του για την εισβολή στην Ουκρανία. Ο Χαμενέι δεν δίστασε να δηλώσει μιλώντας στον Πούτιν ότι «Στην περίπτωση της Ουκρανίας, εάν δεν είχες αναλάβει την πρωτοβουλία, η άλλη πλευρά θα είχε σίγουρα αναλάβει την πρωτοβουλία και θα είχε εγκαινιάσει τον πόλεμο. Το ΝΑΤΟ δεν γνωρίζει όρια εάν ο δρόμος ήταν ανοικτός γι’ αυτό. Και εάν δεν το σταματούσαν στην Ουκρανία, θα είχε ξεκινήσει τον ίδιο πόλεμο λίγο αργότερο με πρόσχημα την Κριμαία». Τα λόγια αυτά συνοδεύτηκαν και με την προετοιμασία για αποστολή ιρανικών drones στη Ρωσσία, για χρήση τους στον πόλεμο στην Ουκρανία.

ΑΠΟ ΤΙΣ ΑΝΕΚΠΛΗΡΩΤΕΣ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΤΗΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΣΤΟΝ ΟΠΕΚΑ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΣΤΗ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ

 

Περίληψη

Ο τομέας της κοινωνικής πρόνοιας στην Ελλάδα έχει ένα μακρύ ιστορικό από ανολοκλήρωτες μεταρρυθμιστικές προσπάθειες. Κατά τη διάρκεια, ιδιαίτερα της Μεταπολίτευσης, οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες έπασχαν ή αναιρούνταν από το γεγονός της απουσίας τολμηρών εγχειρημάτων που να αναιρούν τον πελατειακό-κορπορατιστικό χαρακτήρα των πολιτικών του τομέα και τον οργανωτικό του κατακερματισμό. Η σύναψη των μνημονίων συντέλεσε στο να ξεπεραστεί το συγκεκριμένο εμπόδιο, με την παράλληλη εισαγωγή του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος αλλά και τον επαναπροσανατολισμό της επιδοματικής πολιτικής στους έχοντες την μεγαλύτερη ανάγκη.Επιπλέον, στοιχείο κρίσιμης σημασίας ήταν η μεταρρύθμιση της φορολογικής διοίκησης αλλά και του ασφαλιστικού συστήματος. Έτσι, δημιουργήθηκαν οι κατάλληλες προϋποθέσεις για την αφανή μεταρρύθμιση του τομέα της κοινωνικής πρόνοιας. Ο ΟΠΕΚΑ αποτέλεσε ένα από τα επιστεγάσματα αυτών των πολιτικώνγιατί αφενός προσέφερε τη δυνατότητα να ικανοποιηθούν συγκεκριμένες διοικητικές απαιτήσεις για το νέο τοπίο στην επιδοματική προνοιακή πολιτική, και, αφετέρου, η πύκνωση των προνοιακών δράσεων  κατέστησε αναγκαιότητά την ύπαρξή του, έτσι ώστε να καταστεί αποτελεσματική, διαφανής, δίκαια και με αξιοπρέπεια προς τον πολίτη, η παροχή τους. 

Abstract

The Greek welfare sector has a long history of unfulfilled reform endeavors. Especially during the Metapolitefsi, the reform efforts suffered or were nullified due to the fact of lack of bold initiatives that will overturn the clientalist-corporatist character of the policies in the field of social protection and its organizational fragmentation. The Memoranda contributed to the fact of overcomingthis impediment, with the parallel development of the introduction of the minimum guaranteed income scheme as well as the refocusing of the welfare benefit policies to those most in need. Moreover, a crucial element were the two reforms, of the tax system administration as well as the social security system. Thus, the appropriate conditions were formed for an imperceptible reform of the welfare sector. The Organization of Welfare Benefits and Social Solidarity was among the capstones of these policies as it provided the administrative requirements for this new landscape in welfare policy and, on the other hand, the broad range of new welfare benefits created the need for its existence, so as, the provision of the benefits to become effective, transparent, fair, and with decent procedures for the citizens.

Key words: greek social policy, greek welfare system, reform of welfare provision

 

 

 

1.      Εισαγωγή

Ο τομέας της κοινωνικής πρόνοιας στην Ελλάδα, ακολουθώντας και την μοιραία πορεία του ασφαλιστικού, διαθέτει ένα μακρύ ιστορικό από ανεκπλήρωτες μεταρρυθμιστικές προσπάθειες τόσο αναφορικά με την διαμόρφωση ενός διχτυού ασφαλείας για τους έχοντες ανάγκη όσο και αναφορικά με τις αναγκαίες διοικητικές διαρθρώσεις για την αξιοπρεπή και ορθή απονομή των παροχών.

Κατά τη διάρκεια, ιδιαίτερα της Μεταπολίτευσης, οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες έπασχαν ή αναιρούνταν από το γεγονός της απουσίας τολμηρών εγχειρημάτων που να αναιρούν τον πελατειακό-κορπορατιστικό χαρακτήρα των πολιτικών του τομέα και τον οργανωτικό του κατακερματισμό.

Την τελευταία δεκαετία, ωστόσο, οι διαδικασίες που επιβλήθησαν από τις μνημονιακές υποχρεώσεις, οδήγησαν τόσο στον εκσυγχρονισμό και εξορθολογισμό του διοικητικού συστήματος του τομέα της πρόνοιας, όσο και στο πολλαπλασιασμό των παροχών προς τους πιο ευάλωτους συμπολίτες μας.

Στο παρόν κείμενο, θα εξεταστούν οι κυριότερες προσπάθειες μεταρρύθμισης του τομέα της κοινωνικής πρόνοιας στη χώρα στη διάρκεια της μεταπολίτευσης. Θα γίνει προσπάθεια να καταδειχθούν τα αίτια που οδήγησαν ακόμα και ορθές ως προς την πρόθεση μεταρρυθμιστικές προσπάθειες στην αναίρεσή τους.

Έπειτα θα καταδειχθεί το γεγονός ότι η διοικητική μεταρρύθμιση του τομέα της πρόνοιας συνδέονταν αποφασιστικά με τις μεταρρυθμίσεις στις παροχές που υφίσταντο στον τομέα και, ιδιαίτερα, με την εισαγωγή του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος και μιας σειράς άλλων παροχών προς τα πιο φτωχά στρώματα των πολιτών της χώρας.

Τέλος, θα περιγραφεί πώς αυτός ο διάλογος αποτυπώθηκε στις μνημονιακές υποχρεώσεις και πώς μέσα από τις τελευταίες αναδείχθηκε ένα πιο ολοκληρωμένο, δίκαιο και αποτελεσματικό τοπίο στον τομέα της προνοιακής πολιτικής, με τον ΟΠΕΚΑ να συνιστά έναν από τους πυλώνες της.

Δημογραφικές Πολιτικές στην Ελλάδα και την Ευρώπη: κάποιες σκέψεις αποτίμησης και κάποιες προτάσεις

Ομιλία στο 11ο Διεθνές Συνέδριο, «Δημογραφική πρόκληση. Ο ρόλος των πολύτεκνων οικογενειών και το μέλλον της Ευρώπης». Οργάνωση: Ανωτάτη Συνομοσπονδία Πολυτέκνων Ελλάδος και Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, Ερευνητικό Εργαστήριο Κοινωνικής Διοίκησης. Συνεδριακό Κέντρο Αρχαίου Ελαιώνα, 18 Οκτωβρίου 2021.

 

Ένα στοιχείο που πρέπει να έχουμε πάντα κατά νου στον τομέα της δημογραφίας είναι η ιδιαίτερη δυσκολία να τεκμηριωθεί το τι έχει αποτέλεσμα και τι όχι. Συνεπώς, σήμερα, θα μοιραστώ μαζί σας κάποιους προβληματισμούς και κάποιες προτάσεις που απορρέουν από αυτούς, χωρίς να διεκδικώ επιστημονικές περγαμηνές. Περισσότερο θέλω να μοιραστώ τις ανησυχίες μου ως Έλληνας πολίτης αλλά και ως μέλος του Ευρωπαϊκού πολιτισμικού γίγνεσθαι.

Οι αριθμοί είναι αμείλικτοι. Έτσι, μια πρώτη επισήμανση που αφορά τις δημογραφικές πολιτικές που έχουν εφαρμοστεί στην Ευρώπη, είναι το γεγονός ότι κανένα μίγμα πολιτικής, σε καμία χώρα της Ευρώπης, δεν έχει κατορθώσει να πετύχει ποσοστά γονιμότητας που να επιτρέπουν, έστω, την αναπλήρωση του πληθυσμού. Αναφέρω χαρακτηριστικά ότι η Γαλλία, μια χώρα που έχει δημογραφική πολιτική για πάνω από έναν αιώνα και, σήμερα βρίσκεται να έχει τα βέλτιστα σε Ευρωπαϊκό επίπεδο ποσοστά συνολικής γονιμότητας, το 2019, το ποσοστό αυτό ήταν 1,86, που υστερεί αρκετά από το αναγκαίο για την αναπλήρωση του πληθυσμού 2,1. Την ακολουθούν η Ρουμανία, με 1,77, η Ιρλανδία και η Σουηδία με 1,71.

Η αποχώρηση των ΗΠΑ από το Αφγανιστάν και οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή

 Δημοσιεύθηκε στην ιστοσελίδα ΑΡΔΗΝ στις 06.09.2021

Η απώλεια του Αφγανιστάν από τις ΗΠΑ, συνιστά ένα γεγονός ιστορικών διαστάσεων όπως και να το δει κανείς. Εδώ θα συζητηθούν κάποιες από τις διαστάσεις του, με έμφαση κυρίως σε διεργασίες που λαμβάνουν χώρα στην Μέση Ανατολή.

Ο μεγάλος κερδισμένος της ταπεινωτικής αποχώρησης των ΗΠΑ από το Αφγανιστάν δεν είναι άλλος από το Κατάρ. Το Κατάρ είναι από καιρό η αγαπημένη προστάτιδα δύναμη των Ταλιμπάν, αφού οι τελευταίοι  θεωρούν ότι δεν είναι εξαρτώμενο από τις ΗΠΑ όσο τα ΗΑΕ και η Σαουδική Αραβία. Να σημειωθεί δε, ότι ο ρόλος του Κατάρ ήταν αποφασιστικής σημασίας έτσι ώστε η αποχώρηση των Αμερικάνων να μην λάβει ταπεινωτικές διαστάσεις. Ο πρέσβης του Κάταρ στην Καμπούλ είχε αναλάβει το σύνολο των απαραίτητων διεργασιών για την ομαλή αποχώρηση τόσο των ξένων όσο και των δεκάδων χιλιάδων Αφγανών που διέφευγαν από τη χώρα.

Η κοινωνική επιχειρηματικότητα σε Ευρώπη και Ελλάδα

 

Η κοινωνική επιχειρηματικότητα στην Ευρώπη

Η κοινωνική επιχειρηματικότητα στην Ευρώπη έχει πλέον τέσσερις δεκαετίες εμπειρίας. Οι πρώτες κοινωνικές επιχειρήσεις παρουσιάστηκαν στην Ιταλία την δεκαετία του 1980  και η πρώτη Χάρτα της Κοινωνικής Οικονομίας παρουσιάστηκε στην Γαλλία την ίδια δεκαετία. Σήμερα, οι κοινωνικές επιχειρήσεις στην Ευρώπη αντιπροσωπεύουν ένα δυναμικό και πολύμορφο κίνημα που αντιπροσωπεύει μια κίνηση για νέα επιχειρηματικά μοντέλα που συνδυάζουν την οικονομική δραστηριότητα με τον κοινωνικό σκοπό, την επιχειρηματικότητα με την αλληλεγγύη, τις δημοκρατικές διαδικασίες, την προτεραιότητα του ανθρώπου έναντι του κεφαλαίου.

Η δημιουργία κοινωνικών επιχειρήσεων ξεκίνησε κατά κύριο λόγο από κινήσεις της κοινωνίας των πολιτών που ήθελαν να ανταποκριθούν σε καινούργιες ανάγκες που αναδύονταν κατά την δεκαετία του 1980. Τέτοιες κινήσεις πολιτών, που ενίοτε είχαν και σχέσεις με ποικίλα κινήματα, πειραματίζονταν έτσι ώστε να βρουν πιο αποτελεσματικούς τρόπους για την αντιμετώπιση αναγκών που η αγορά ή και το κράτος άφηναν αναπάντητες. Ένας σημαντικός αριθμός κοινωνικών επιχειρήσεων αναπτύχθηκε την εποχή που η ανεργία παρουσίαζε υψηλά, για τα ευρωπαϊκά επίπεδα, ποσοστά. Πολλές φορές και με τη βοήθεια χρηματοδοτήσεων από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, οι Κοινωνικές Επιχειρήσεις Εργασιακής Ένταξης (WISEs) προσέφεραν βοήθεια σε ανέργους που για πολλούς λόγους αντιμετώπιζαν ιδιαίτερες δυσκολίες στην ένταξή τους στην αγορά εργασίας.

Το δημογραφικό ως ζήτημα επιβίωσης του έθνους Μέρος Α και Β

 

Δημοσιεύτηκε στο περιοδικό

Ο ΚΟΣΜΟΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΤΕΚΝΩΝ, 

ΤΕΥΧΟΣ 74

Απρίλιος 2021

και ΤΕΥΧΟΣ 75 

ΜΕΡΟΣ Α

Οι παγκόσμιες τάσεις

Το δημογραφικό ζήτημα μπορεί να θεωρηθεί από πολλές πλευρές. Μπορεί να θεωρηθεί από μια οικολογική σκοπιά και, συνεπώς, σε παγκόσμιο επίπεδο να συνδεθεί με τον υπερπληθυσμό[1]. Πιο ευρεία συζητημένες είναι οι πλευρές που έχουν να κάνουν με τις επιπτώσεις του στην οικονομία και την εθνική υπόσταση. Με αυτές τις πλευρές συνδέεται πιο έντονα το ζήτημα της γήρανσης του πληθυσμού και της γονιμότητας.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, κεντρικά ζητήματα συνιστούν τόσο η αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού όσο και η παράλληλη τάση της γήρανσης του πληθυσμού. Μολονότι σήμερα, η τάση είναι η συνεχής αύξηση του παγκόσμιου πληθυσμού, η πρόβλεψη είναι ότι προς τα τέλη του 21^ου αιώνα η μείωση των γεννήσεων θα έχει ως συνέπεια την σταθεροποίηση του παγκόσμιου πληθυσμού και την γήρανσή του. Η εκτίμηση είναι ότι το 2050 θα υπάρχουν 2 δισεκατομμύρια νέοι κάτω των 15 ετών στον πλανήτη και ο ίδιος αριθμός ανθρώπων άνω των 60 ετών. Στην Ευρώπη οι άνω των 60 ξεπέρασαν τους κάτω των 15 ετών ήδη από το 2000. Στην Βόρεια Αμερική, αυτό θα λάβει χώρα το 2030, στην Λατινική Αμερική και την Ασία το 2040. Ενώ σε όλες τις ηπείρους παρατηρείται μια ταχεία γήρανση του πληθυσμού, η μόνη εξαίρεση είναι η Αφρική. Έτσι, η τελευταία προβλέπεται ότι ακόμα και στα μέσα του 21ου αιώνα, το 1/3 του πληθυσμού της θα είναι κάτω από την ηλικία των 15 ετών[2]. Προφανώς, οι συνέπειες για τις πληθυσμιακές μετακινήσεις ιδιαίτερα στο Μεσογειακό χώρο θα είναι δραματικές.

ΝΕΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΕΡΗ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΜΕΣΟΓΕΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΚΕΡΑΣ ΤΗΣ ΑΦΡΙΚΗΣ, Η ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΤΟΥΡΚΙΑΣ ΚΑΙ Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ

 

Περιοδικό Νέος Ερμής ο Λόγιος, Τεύχος 21, Β Εξάμηνο 2020

 

Οι νέες γεωπολιτικές πραγματικότητες

Οι αναλύσεις που διέπουν τον ελληνικό τύπο, αναφορικά με τις εξελίξεις στην ανατολική Μεσόγειο, σταματούν, το πολύ, στη Λιβύη. Το γεγονός αυτό είναι από μόνο του θετικό, στο βαθμό που οι προηγούμενες αναλύσεις κάλυπταν το πολύ μέχρι τις παραλίες της Μυκόνου. Ωστόσο, οι εξελίξεις στην περιοχή είναι ραγδαίες και, ιδιαίτερα μετά το 2017 και την συνεχή αύξηση της επιθετικότητας –στρατιωτικής και άλλης– της Τουρκίας στην περιοχή έως και το Κέρας της Αφρικής, η Ελληνική διπλωματία και στρατηγική είναι υποχρεωμένη πλέον να παρεμβαίνει σε ένα τόξο που ξεκινά από την Θράκη έως τον Κόλπο του Άντεν, από τον Περσικό Κόλπο έως την Τρίπολη και από το Ναγκόρνο-Κάραμπαχ, το Ντιγιαρμπακίρ έως το Καστελόριζο.

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΣΕ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ: Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ

 ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ Δρ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΓΕΩΡΜΑΣ 

ΣΚΙΑΓΡΑΦΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ

9.1 Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΡΩΠΗ

Η Ευρωπαϊκή ενοποίηση, στην πορεία της, συνοδεύτηκε από σημαντικές εξελίξεις στον κοινωνικό τομέα. Ένα τελευταίο παράδειγμα σημαντικής πρωτοβουλίας είναι ο Ευρωπαϊκός Πυλώνας των Κοινωνικών Δικαιωμάτων. Η πρωτοβουλία αυτή επιβεβαιώνει την μέριμνα της ΕΕ για την διασφάλιση καλύτερων συνθηκών διαβίωσης και εργασίας σε όλη την Ευρώπη.

Η προώθηση της απασχόλησης, η βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και εργασίας, η κατάλληλη κοινωνική προστασία, ο διάλογος μεταξύ της διοίκησης των επιχειρήσεων και των υπαλλήλων, η ανάπτυξη των ανθρώπινων πόρων με στόχο τη διασφάλιση υψηλών επιπέδων απασχόλησης και η αποτροπή του κοινωνικού αποκλεισμού είναι οι κοινοί στόχοι της ΕΕ και των κρατών-μελών στο κοινωνικό πεδίο και στο πεδίο της απασχόλησης, όπως περιγράφονται στο Άρθρο 151 της  of the TFEU.

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗΣ ΣΕ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ: ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

 ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ Δρ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΓΕΩΡΜΑΣ 

ΕΣΔΔΑ, 2020

ΠΑΓΚΟΣΜΙΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

Το μέλλον της απασχόλησης είναι ένα πολυσυζητημένο ζήτημα. Για κάποιους είναι ένα συναρπαστικό αφήγημα, για κάποιους άλλους όμως αποτελεί ζήτημα ανησυχίας.

Η απασχόληση, η εργασία και η παραγωγικότητα της εργασίας συνιστούν ζητήματα που αποτελούν το κέντρο της οικονομικής πολιτικής σε παγκόσμιο επίπεδο. Με τη σειρά τους, η παγκοσμιοποίηση, η τεχνολογική πρόοδος και οι δημογραφικές αλλαγές επηρεάζουν βαθύτατα τις αγορές εργασίας, έχοντας επίδραση τόσο στην ποσότητα όσο και στην ποιότητα των διαθέσιμων θέσεων εργασίας. Επιπλέον, επιδρούν βαθύτατα στον τρόπο με τον οποίο διεκπεραιώνεται η εργασία, δηλαδή στην ίδια τη λειτουργία της παραγωγικής διαδικασίας. Σήμερα είναι κρίσιμης σημασίας να διαμορφωθούν από τους ιθύνοντες πολιτικές που θα ενισχύσουν την προσαρμοστικότητα της αγοράς εργασίας με τρόπο ώστε οι εργαζόμενοι και τα κράτη να έχουν τα εφόδια και τα μέσα να διαχειριστούν τις μεταβάσεις με τις μικρότερες δυνατόν αναστατώσεις και, παράλληλα, θα δίνεται η δυνατότητα εκμετάλλευσης στο έπακρο των δυνητικών ωφελημάτων.

Η παγκοσμιοποίηση διαδραματίζει τεράστιο ρόλο στις οικονομίες των χωρών. Στα κράτη μέλη του ΟΟΣΑ, για παράδειγμα, οι εξαγωγές από το 23% του ΑΕΠ το 1975 έφθασαν το 43% το 2017. Η παγκοσμιοποίηση συνιστά μια τάση μέσω της οποίας οι επιχειρήσεις καλλιεργούν ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα ολοκληρώνοντας τις παραγωγικές τους διαδικασίες σε παγκόσμια κλίμακα. Το γεγονός αυτό από μόνο του έχει τεράστιες επιπτώσεις στην απασχόληση των ανθρώπων, ενώ είναι και πρόξενος εντατικοποίησης νέων μορφών απασχόλησης.

Η επίθεση του Αζερμπαϊτζάν στην Αρμενία, ο τουρκικός παράγοντας και η απούσα Ρωσσία

 

Η σύγκρουση για το Ναγκόρνο-Κάρμπαχ

Οι συγκρούσεις μεταξύ Αρμενίων και Αζέρων ξεκίνησαν ήδη πριν από τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης το 1988. Τότε, οι Αρμένιοι, που συνιστούν την συντριπτική πλειοψηφία αυτού του θύλακα, ζήτησαν την ένωσή τους με την Αρμενία και κήρυξαν την ανεξαρτησία τους από το Αζερμπαϊτζάν. Το 1992, ξέσπασα πόλεμος μεταξύ των δύο μερών. Υπολογίζεται ότι οι απώλειες άγγιξαν τους 30.000 ανθρώπους[1].

Το 1994, έπειτα από παρέμβαση των Ρώσσων, κηρύχτηκε ανακωχή, αλλά κατά διαστήματα οι συγκρούσεις αναζωπυρώνονταν. Όπως για παράδειγμα το 2016, όπου έως την νέα μεσολάβηση των Ρώσσων, 200 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους. Όλη αυτή την περίοδο και τα δύο επένδυσαν ιδιαίτερα στις στρατιωτικές υποδομές τους. Το Αζερμπαϊτζάν, ωστόσο, λόγω του γεγονότος ότι διαθέτει αρκετά έσοδα από το πετρέλαιοn έχει κατορθώσει να αναβαθμίσει το οπλοστάσιό του. Όμως, σύμφωνα με τους ειδικούς, ακόμα δεν έχει την στρατιωτική ισχύ για να καταβάλλει πλήρως την Αρμενία.

Η ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΟΥ ΚΟΡΩΝΟΪΟΥ

Σκέψεις για τις νέες γεωπολιτικές δυναμικές και αλλαγές στις παγκόσμιες αντιλήψεις που δυνητικά επιφέρει η έλευση της πανδημίας του κορωνοϊού

Περιοδικό Άρδην, Τεύχος 118, Μάιος 2020

Ο κόσμος έχει εισέλθει σε μια αχαρτογράφητη περιοχή, με κύριο παράγοντα γι’ αυτό την εξάπλωση σε παγκόσμιο επίπεδο του κορωνοϊού. Μολονότι είναι νωρίς ακόμα και πολλά θα εξαρτηθούν από την δυνατότητα περιορισμού του ιού και εύρεσης των κατάλληλων μέσων για την αντιμετώπισή του, ένα είναι σίγουρο: οι συνέπειες από την εκδήλωση της πανδημίας δεν πρόκειται να αφήσουν τον κόσμο όπως αυτός ήταν. Όλες οι αντιλήψεις που διαμόρφωσαν τον σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο κόσμο θα δοκιμαστούν σκληρά, εάν δεν δοκιμάζονται ήδη. Το πρώτο χτύπημα στην παγκοσμιοποίηση και στους αριστερούς και νεοφιλελεύθερους ζηλωτές της ήταν η εν μια νυκτί επιστροφή των συνόρων. Η πλειοψηφία των εθνών, στην προσπάθειά τους να αντιμετωπίσουν την πανδημία, έκλεισαν τα σύνορα. Είναι νωπές ακόμα οι σελίδες στο Βήμα, την Καθημερινή, την Εφημερίδα των Συντακτών και τις αφίσες των Αντιφά, ΚΕΕΡΦΑ και άλλων ζηλωτών της παγκοσμιοποίησης, από τα δάκρυα τους για αυτές τις κινήσεις των κυβερνήσεων.

Παράλληλα με την εστίαση των κυβερνήσεων στα τεκταινόμενα εντός των συνόρων, οι διεθνείς οργανισμοί καταδεικνύουν αξιοσημείωτη αδυναμία παρέμβασης σε ζωτικής σημασίας ζητήματα. Στην απαξίωσή τους, κατά κύριο λόγο, συντελεί η αδυναμία τους να συνεισφέρουν ουσιαστική βοήθεια στην αντιμετώπιση της πανδημίας. Οργανισμοί όπως η Ευρωπαϊκή Ένωση, τα Ηνωμένα Έθνη (Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας) που θα ανέμενε κανείς να αποτελούν την πρωτοπορία στις δράσεις και τις προσπάθειες αντιμετώπισης του ιού, απλά, αγνοούνται[1].

Οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής υιοθετούν την ίδια στάση. Η προσπάθειά τους φαίνεται να είναι κυρίως σε επίπεδο προπαγάνδας και όχι τόσο σε χειροπιαστή δράση. Με έναν πρόεδρο που ακόμα δεν έχει καταφέρει να έχει άποψη επί του θέματος –η λέξη «άσχετος» φαίνεται εδώ να ταιριάζει απόλυτα, την μία μέρα μιλά για επιβολή καραντίνας στην Νέα Υόρκη και την άλλη αλλάζει άποψη και ζητά από το Κέντρο Ελέγχου Ασθενειών να εκδώσει «οδηγία» για τον περιορισμό των μετακινήσεων των κατοίκων. Την μία μέρα δηλώνει ότι από την 6^η Απριλίου υπάρχει επανεκκίνηση της οικονομίας, δύο μέρες μετά δηλώνει ότι με 100.000 νεκρούς θα την έχουμε βγάλει καθαρή και η κρίση θα κρατήσει τουλάχιστον ένα εξάμηνο! Παράλληλα, έχει ήδη σε ένα μήνα δημιουργήσει τρείς (!!!) ομάδες αντιμετώπισης διαχείρισης της κρίσης που έχει προκαλέσει ο ιός, κάθε φορά με όλο και πιο άσχετους επικεφαλής, όπως ο γνωστός για την …αποτελεσματικότητά του, γαμπρός του, Κούσνερ. Το αποτέλεσμα είναι ακόμα και στη χώρα του, οι κυβερνήσεις των Πολιτειών να κάνουν τα δικά τους και να μην του δίνουν ιδιαίτερη σημασία.

Το «πετυχημένο» κινεζικό μοντέλο, οι κορωνοϊοί και η παγκοσμιοποίηση

Όταν το αεροπλάνο από την Κίνα προσγειώθηκε στο Ελευθέριος Βενιζέλος, η επιγραφή στο υγειονομικό υλικό που είχε σταλεί από την Κίνα έγραφε «φιλία εστί μια ψυχή εν δυσί σώμασιν ενοικουμένη». Είναι άλλωστε γνωστή η αγάπη που τρέφουν οι Κινέζοι για την αρχαιοελληνική γραμματεία. Ωστόσο, θα ήταν καλύτερο και για τα δύο αδελφά σώματα εάν ακολουθούσαν πιστότερα την ρήση του Ιπποκράτη «Κάλλιον το προλαμβάνει ή το θεραπεύειν». Γιατί οι ευθύνες των Κινέζων στην εξάπλωση του ιού είναι πολύ σημαντικές και, κάποιες χιλιάδες μάσκες δεν πρόκειται να τις εξαλείψουν.

Η Κίνα αποτελεί πεδίο για την ανάπτυξη πολλών ιών που έχουν επηρεάσει την ανθρωπότητα. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ένας συγγενής ιός του COVID-19, πριν από δεκαεπτά χρόνια είχε και πάλι τρομάξει την ανθρωπότητα. Το όνομά του SARS.

Κάποιες σκέψεις για την εξωτερική πολιτική του Τραμπ: τα όρια της διπλωματίας του εξαναγκασμού

Η εξωτερική πολιτική του Τραμπ χαρακτηρίζεται από το πολεμοχαρές του ύφος, από την τρομοκράτηση των αντιπάλων, τον τσαμπουκά, την ανευθυνότητα. Από τα κύρια χαρακτηριστικά αυτής της πολιτικής είναι η πλήρης περιφρόνηση και συστηματική υποβάθμιση του ρόλου των διεθνών οργανισμών. Μια πολιτική που ο ορατός και μεσοπρόθεσμος στόχος της είναι η υπονόμευση ή, καλύτερα, η πλήρης κατάργηση της διεθνούς έννομης τάξης. Μιας διεθνούς τάξης, που ειρήσθω εν παρόδω ήταν οι Ηνωμένες Πολιτείες αυτές που είχαν καθοριστικό ρόλο στη δαιμόρφωσή της.  

Η κυβέρνηση Τραμπ έχει αλλάξει πλέον το πώς διενεργείται η διπλωματία. Η βασική αρχή της νέας πολιτικής τακτικής του είναι αυτή των οικονομικών κυρώσεων και του διπλωματικού εξαναγκασμού. Με μια μικρή διαφορά. Ότι σε αρκετές περιπτώσεις η κυβέρνηση Τραμπ χρησιμοποιεί τον εξαναγκασμό χωρίς να υπάρχει κάποιος στόχος και, βέβαια, δεν υπάρχει καμμία αίσθηση της έννοιας της διπλωματίας.

The undelivered potential of the Greek, economic crisis born, Social and Solidarity Economy for people-centred local sustainable development: The case of Greek Social Cooperative Enterprises

Konstantinos Geormas
Hellenic Open University
Greece

Niki Glaveli
Aristotle University of Thessaloniki
Greece

30-6-2019

 Draft paper prepared in response to the

UNTFSSE Call for Papers 2018

Implementing the Sustainable Development Goals: What Role for Social and Solidarity Economy?

 The responsibility for opinions expressed in this document rests solely with their author(s), and availability on the SSE Knowledge Hub for the SDGs (unsse.org) does not constitute endorsement by the United Nations Inter-Agency Task Force on Social and Solidarity Economy (UNTFSSE), or its institutional members, partners or observers, of the opinions expressed in it. No publication or distribution of this document is permitted without the prior authorization of the author(s), except for personal use.

This document is made available on the SSE Knowledge Hub for the SDGs in the form and language in which it was received.

 Abstract

The current paper focuses on the Greek Social and Solidarity Economy (GSSE) and its undelivered promise for transformative local sustainable development. Our argument is that the GSSE is at an infant stage regarding the cultivation of its identity and its social impacts which deprives its potential to be a robust social economy paradigm able to address local development issues. Emphasis is placed on the role of Social Enterprises (SEs), and particularly on Social Cooperative Enterprises (SCEs/KOINSEPs in Greek) introduced by Law 4019/2011. Based on our analysis, factors traced in the macro, meso and micro environment could be considered responsible for KOINSEP’s fragility and low contribution to the implementation of SDGs at local level. Firstly, an examination of KOINSEP’s characteristics points to weaknesses that these entities exhibit in the Greek case. Secondly, an analysis is presented as to why these weaknesses are aggravated by the parameters at macro level such as the continuously altered legal/institutional environment and the unfulfilled “promises” regarding the creation of a favourable ecosystem. Thirdly, at meso level there is lack of local governance’s and other local actors’ support, low trust towards SSE organizations and poor local social capital. Fourthly, at micro (internal) level, the absence of strategic orientation and a clear vision, as well as the limited resources and the characteristics of the social entrepreneurs are underlined. Finally, directions for actions are discussed.

Αυξάνεται η ανισότητα ή αυξάνεται το πρόβλημα του Δυτικού κόσμου;

του Δρ Κωνσταντίνου Δ. Γεώρμα

Εφημερίδα Ρήξη (αρ. φύλλου 153, 29 Ιουνίου 2019)

Κινήματα όπως τα "Κίτρινα Γιλέκα" στη Γαλλία και το κίνημα "Καταλάβετε τη Γουόλ Στρίτ" στις ΗΠΑ, καθώς και μια σειρά συγγραφέων, θέτουν στο προσκήνιο ένα ζήτημα: αυτό της αύξησης των κοινωνικών ανισοτήτων.

Πιο προσεκτικοί συγγραφείς ωστόσο, ήδη εδώ και μια δεκαετία, βασιζόμενοι σε στοιχεία παγκόσμιας αναφοράς, στοιχειοθετούν μια διαφορετική εικόνα. Τα τελευταία 25 χρόνια η συνολική παγκόσμια ανισότητα (ανισότητα μεταξύ των ατόμων σε όλο τον κόσμο) μειώνεται για πρώτη φορά από την εποχή της βιομηχανικής επανάστασης (έτος αναφοράς 1820)!

Ιδιαίτερα για τα τελευταία χρόνια, η βασική κινητήριος δύναμη πίσω από αυτά τα στατιστικά στοιχεία είναι το γεγονός ότι μεταξύ 2000-2015 50 χώρες είδαν τις ενδοχωρικές ανισότητες να περιορίζονται. Δεν αποτελεί έκπληξη το γεγονός ότι η συντριπτική πλειοψηφία αυτών των χωρών προέρχεται από τον πρώην Τρίτο Κόσμο. Με άλλα λόγια είναι βασικά το γεγονός ότι οι φτωχότερες χώρες γίνονται πλουσιότερες που μειώνει τις ανισότητες παγκοσμίως.

Η οικονομία των Σκοπίων: μια οικονομία χώρου

Η οικονομία των Σκοπίων:  μια οικονομία χώρου

του Κωνσταντίνου Δ. Γεώρμα

Δρ. Κοινωνιολογίας
Περιοδικό Άρδην, Νοέμβριος 2018

Τα Σκόπια έχουν το «προνόμιο» να ανήκουν στις πέντε φτωχότερες χώρες της Ευρώπης, με τις άλλες τέσσερις να είναι η Μολδαβία, η Βοσνία, η Αλβανία και το Κόσοβο. Αναφορικά με τον Δείκτη Ανθρώπινης Ανάπτυξης του ΟΗΕ κατέχει την 82^η θέση σε 188 χώρες. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ υπολογίζεται σε 4.691€, 37% του ευρωπαϊκού μέσου όρου.

Ο πληθυσμός τους είναι 2,07 εκατομμύρια και δείχνει σημεία στασιμότητας, τόσο λόγω της γήρανσης του πληθυσμού όσο και λόγω μετανάστευσης. Υπολογίζεται ότι πάνω από 200.000 άτομα έχουν εγκαταλείψει τη χώρα τα τελευταία χρόνια. Όσον αφορά την εθνοτική σύσταση, το 64,2% είναι Σλάβοι, οι Αλβανοί ανέρχονται στο 25,2% ενώ μικρά ποσοστά κατέχουν οι τσιγγάνοι με 3%, οι Σέρβοι με 2% κ.ά.

Διαφθορά και εγκληματικότητα

Από την εποχή που κατέστη ανεξάρτητη χώρα, το 1991, η FYROM προσπαθεί να διασυνδέσει συστηματικά την οικονομία της με την ευρωπαϊκή. Ήδη από το 2005, η χώρα είναι υποψήφια χώρα προς ένταξη. Όχι ότι τα καταφέρνει με ιδιαίτερη επιτυχία, αφού δεκαπέντε χρόνια μετά και, μολονότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή χρησιμοποιεί, για πολιτικούς λόγους, πολύ αμβλυμμένη γλώσσα στις εκθέσεις της για την πρόοδό της, ακόμα και στην τελευταία έκθεση αναφέρονται μια σειρά από προβληματικές καταστάσεις. Τα Σκόπια είναι μια χώρα στην οποία κυριαρχούν ακόμα οι πολιτικές παρεμβάσεις στον χώρο της δικαιοσύνης, η διαφθορά και το έγκλημα, το τράφικιν και το ξέπλυμα χρήματος.  

Η ΔΟΛΟΦΟΝΙΑ ΚΑΣΟΓΚΙ ΚΑΙ ΟΙ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΗ ΜΕΣΗ ΑΝΑΤΟΛΗ

του Δρ. Κωνσταντίνου Δ. Γεώρμα

(Ομιλία σε εκδήλωση του Άρδην με τίτλο

Το κουρδικό κίνημα, η Τουρκία και οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή,

 Χώρος Πολιτικής & Πολιτισμού «Ρήγας Βελεστινλής», 4 Νοεμβρίου 2018)

Οι εξεγέρσεις του 2011 στην Μέση Ανατολή μπορεί να μην επέφεραν το επιθυμητό αποτέλεσμα του εκδημοκρατισμού των καθεστώτων στην Μέση Ανατολή, ωστόσο, είχαν ως αποτέλεσμα την αναδιάταξη των δυνάμεων σε αυτή. Σε αυτό βέβαια συνέβαλαν και άλλοι παράγοντες, και κυρίως οι πολιτικές των ΗΠΑ στην περιοχή, οι οποίες άνοιξαν τους ασκούς του Αιόλου με την εισβολή στο Ιράκ το 2003 και την καταστροφή του ιρακινού κράτους. Οι αραβικές εξεγέρσεις του 2011 ενέτειναν αυτή την τάση αφού οδήγησαν, με την συνδρομή βεβαίως και των παρεμβάσεων από εξωτερικές δυνάμεις, στην διάλυση της Συρίας και την εξασθένιση της Αιγύπτου.

Παράλληλα, πλούσια και καταπιεστικά καθεστώτα, όπως αυτά της Σαουδικής Αραβίας, του Κάταρ και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων καλλιέργησαν περαιτέρω την διάλυση των προηγούμενων κρατών, αφού σε αυτό διείδαν μια ευκαιρία για να αυξήσουν την επιρροή τους στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.